ڕێکخراوی مەسەلە ڕاسپاردە مەیدانییەکان پێشکەشی لیژنەی شەهیدان و قوربانیان لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق دەکات

تەنها یاساکان نین کە واقیعی قوربانیان دەگۆڕن، بەڵکو ڕاسپاردە مەیدانییەکان کە لە دەنگ و ئەزموونی ژیانی ئەوانەوە سەرچاوەیان گرتووە، ڕۆڵی سەرەکی دەگێڕن. کاتێک ئەم ڕاسپاردانە دەبنە بەشێک لە پڕۆسەی تەشریعی، وەک پردێک کار دەکەن لە نێوان ئازارە مرۆییەکان و بڕیارەکانی دەوڵەتدا. لەم سۆنگەیەوە، تیمێكی "پڕۆژەی دادپەروەری گۆڕانکاری" (Transformative Justice Project) لە بەغدا لەگەڵ لیژنەی شەهیدان، قوربانیان و زیندانیانی سیاسی لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق کۆبوونەوە، بۆ پێشکەشکردنی کورتەیەک لە کارە مەیدانییەکان کە ئامانجیان بەدیهێنانی دادپەروەری و ڕێگریکردنە لە دووبارەبوونەوەی پێشێلکارییەکان.

وەک بەشێک لە پڕۆژەی دادپەروەری گۆڕانکاری، تیمی داکۆکیکاری (Advocacy) ڕێکخراوی مەسەلە کۆبوونەوەیەکی گرنگی لەگەڵ لیژنەی شەهیدان و قوربانیان ڕێکخست. ئامانجی کۆبوونەوەکە دڵنیابوون بوو لە گەیاندنی دەنگی ئەو کەسانەی کە بەهۆی پێشێلکارییەکانی ڕابردووەوە زیانیان بەرکەوتووە، لەگەڵ پێشکەشکردنی ڕاسپاردەی پراکتیکی کە لەسەر بنەمای کارە مەیدانییە بەرفراوانەکان لە پارێزگای نەینەوا ئامادە کرابوون.

لە کاتی کۆبوونەوەکەدا، تیمەکە تێبینی و پێشنیارەکانیان پێشکەش کرد کە جەختیان لەسەر پێداویستییە بەپەلەکانی قوربانیان و میکانیزمەکانی مسۆگەرکردنی مافە یاساییەکانیان و گەیشتنیان بە پڕۆگرامەکانی قەرەبووکردنەوە دەکردەوە.

لیژنەی پەرلەمان بایەخێکی زۆری بە ڕاسپاردەکان دا و پابەندبوونی خۆی نیشان دا بۆ بەدواداچوون و جێگیرکردنیان لە ئەجێندا تەشریعی و جێبەجێکارییەکانی داهاتوودا، بە مەبەستی بەهێزکردنی هەلی بەدیهێنانی دادپەروەری بۆ قوربانیان و خێزانەکانیان.

ئەنجامی کۆبوونەوەکە بریتی بوو لە پەرەپێدانی کاغەزێکی سەرچاوەی پراکتیکی بۆ بڕیار بەدەستان لە بەغدا، کە ڕەنگدانەوەی ئەولەویەتەکانی قوربانیان و واقیعی ژیانی ئەوانە. ئەم کۆبوونەوەیە کە بە هاوکاری لەگەڵ نووسینگەی ئەنجومەنی نوێنەران لە ئایمان موسڵ ڕێکخرابوو، پابەندبوونی بەردەوامی مەسەلە نیشان دەدات بۆ بەهێزکردنی کەناڵەکانی پەیوەندی لە نێوان کۆمەڵگەی مەدەنی و دامەزراوە فەرمییەکاندا.

پڕۆژەی دادپەروەری گۆڕانکاری بەردەوام دەبێت لە پاڵپشتیکردنی داکۆکیکاران و بەرهەمهێنانی ڕاسپاردەی مەیدانی بۆ مسۆگەرکردنی قەرەبووکردنەوەی قوربانیان و چاکسازی لە یاسا و سیاسەتە نیشتمانییەکاندا.